Skip to content
12/12/2010 / filsoof13

نخست – برهان وجودی

بیان آنسلم و دکارت از برهان وجودی ؛

خداوند، همان کاملترین موجودی است که می‌توان متصور شد و به دلیل همین کمال بدون نقص، الزاما باید وجود داشته باشد.

خداوند موجودی است که کاملتر از آن نمی‌توان تصور کرد. چنین موجود کاملی، نمی‌تواند از از صفت «وجود داشتن» بی‌بهره باشد، زیرا در این صورت «کاملترین موجود متصور» نخواهد بود. به بیان دیگر «وجود داشتن» یکی از صفاتی است که کاملترین موجود ممکن، ضرورتا، باید دارای آن باشد، زیرا که در غیر این صورت کمال او دچار نقص می‌گردد. دکارت تصریح می‌کند که در پیش‌فرض این برهان، وجود یک صفت است که مانند سایر صفات می‌تواند به صورت معناداری به موضوعی داده یا از آن سلب شود. به عنوان مثال، همانطور که نمی‌توان مثلثی را تصور کرد که مجموع سه زاویه آن برابر صد و هشتاد درجه نباشد، نمی‌توان کاملترین موجود متصور را بدون دارا بودن صفت وجود داشتن، تصور نمود.

انتقادات کانت و راسل ؛

این مفهوم که کاملترین موجود متصور مطمئنا نمی‌تواند از صفت وجود بی‌بهره باشد، پذیرفتنی و قابل تایید است اما می‌توان ضرورت وجود چنین موجودی را زیر سوال برد. به کلام راسل، به عنوان مثال وقتی می‌گوییم «میز وجود دارد» به این معناست که جسمی، به شکلی انکارناپذیر، وجود دارد که مطابق توصیفات پذیرفته شده ما از عنوان میز است. به این ترتیب گزاره «میز وجود دارد» یک گزاره توصیف‌کننده میز نیست که صفت وجود داشتن را به آن نسبت دهد بلکه به این معناست که مفهوم انتزاعی میز در جهان خارج دارای مصداق و نمونه انکارنشدنی است. براین اساس، اگرچه تصور کاملترین موجود، به این نتیجه منطقی منجر می‌شود که چنین موجودی ضرورتا باید محمول صفت وجود داشتن باشد اما صرفا استنتاج ذهنی درباره چنین موجودی بدان معنا نیست که این موجود الزاما در دنیای واقعی دارای مصداق غیرانتزاعی است.

برداشتی از کتاب «خدا در فلسفه» ترجمه بهاءالدین خرمشاهی

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: